۱۰ توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی
تغییر عادات غذایی میتواند چالشبرانگیز باشد، اما این تغییرات بهطور قابل توجهی خطر سکته مغزی مجدد را کاهش میدهند.تقریباً همه افراد از یک رژیم غذایی سالم سود میبرند، اما اگر سکته مغزی را تجربه کردهاید، ایجاد تغییرات مثبت در تغذیه نه تنها به بهبودی کمک میکند، بلکه از بروز سکته مغزی برای بار دوم هم پیشگیری میکند.انتخاب غذاهای سالم به مدیریت فشار خون و کلسترول خون کمک میکند، دو عاملی که نقش مهمی در کاهش خطر سکته دارند. در این مطلب قرار است 10 توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی به شما ارائه دهیم تا هم باعث کمک به درمان سریع سکته مغزی شود و همچنین از سکته مغزی مجدد جلوگیری شود. بنابراین بسیار مهم است تا بهترین انتخابهای غذایی را انجام دهید و سلامت کلی بدن را حمایت کنید.
چرا باید پس از سکته رژیم غذایی را تغییر دهید؟
یک رژیم غذایی سالم به بدن شما کمک میکند با عوامل خطر سکته مجدد مقابله کند.
انتخاب غذاهای سالم میتواند به شما کمک کند تا:
- فشار خون را کنترل کنید
- کلسترول را کاهش دهید
- خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کمتر کنید
- وزن سالم را به دست آورید و حفظ کنید
همهچیزهایی که میخوریم، بر بدنمان اثر میگذارند. این موضوع بهویژه زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که از یک رخداد جدی مثل سکته مغزی در حال بهبودی هستید.
10 توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی شامل چه مواردی است؟
۱. مصرف غذاهای فرآوریشده را بهشدت کاهش دهید
برای حفظ سلامت قلب و کاهش خطر سکته مغزی، فقط کاهش نمک کافی نیست و باید چربیهای ترانس و چربیهای اشباع را نیز محدود کنید، چون این چربیها با کلسترول بالا و افزایش خطر بیماریهای قلبی-عروقی مرتبط هستند. کلسترول مادهای چرب و مومیشکل است که بدن شما تولید میکند و در غذاهای حیوانی وجود دارد. شما به مقدار کمی کلسترول نیاز دارید، اما اگر بیش از حد باشد، خطر سکته مغزی را افزایش میدهد. با دقت در میزان چربیهای ناسالم غذاها، میتوانید سطح کلسترول را کاهش دهید.
بهترین راه این است که غذاهای فوقفرآوریشده را حذف کنید. این غذاها اغلب حاوی مقادیر زیادی چربی، نشاسته، شکر و روغنهای هیدروژنه هستند که کلسترول، فشار خون و خطر سکته مغزی را افزایش میدهند.
این غذاها شامل:
- گوشتهای فرآوریشده (هاتداگ، سالامی، پپرونی، بولونیا)
- کربوهیدراتهای ساده/تصفیهشده (نان سفید، اسنکهای شور، کیکها)
- غذاها و نوشیدنیهای قندی (دسرها، آبنبات، نوشابه)
- غذاهای سرخشده (مثل استیک موزارلا، فیله مرغ، میگو سوخاری)
- غذاهای آماده و فستفود (سوپ کنسروی، غذاهای یخزده)
۲. مصرف نمک را کم کنید
مصرف زیاد نمک باعث احتباس آب در بدن میشود و این موضوع فشار خون را افزایش میدهد، عاملی مهم در بروز سکته مغزی می باشد. انجمن قلب آمریکا توصیه میکند حداکثر مصرف روزانه نمک ۲۳۰۰ میلیگرم باشد، یعنی تقریباً بهاندازه یک قاشق چایخوری نمک. «رژیم غذایی کمنمک، کمتر از ۲۴۰۰ میلیگرم نمک در روز دارد. اما اکثر بیماران قلبی نیازمند محدودیت بیشتر هستند.»
بعد از سکته، ممکن است پزشک توصیه کند که مصرف نمک روزانه کمتر از ۲۰۰۰ میلیگرم باشد.
دو گام اصلی کاهش نمک:
- حذف غذاهای فرآوریشده
آنها به دلیل استفاده از نمک بهعنوان نگهدارنده، حتی اگر طعم شور نداشته باشند، مقدار زیادی سدیم دارند. - حذف نمک اضافه
«نمکهای پنهان را هم شناسایی کنید: نمک سیر، نمک پیاز، نرمکننده گوشت، سسهای پرنمک (سس سالاد، سس سویا).»
اما این بهمعنای رژیم غذایی بیمزه نیست.«با اضافه کردن ادویهها و گیاهان معطر بدون نمک، طعم غذاها را تقویت کنید.»
۳. مصرف غذاهای کامل را افزایش دهید
آنچه میخورید بهاندازه پرهیزها اهمیت دارد.
بنابراین، تلاش کنید غذاهای تکجزئی (Whole Foods) را به رژیم اضافه کنید. «اگر ماده غذایی در طبیعت بهتنهایی وجود داشته باشد، احتمالاً یک غذای کامل است.»
نمونههای غذاهای کامل مفید برای قلب:
- میوهها
- سبزیجات
- گوشت سفید مرغ
- پروتئینهای بدون چربی
- ماهی (بهویژه ماهیهای چرب: سالمون، تُن، شاهماهی، خالمخالی)
- غلات کامل (جو دوسر، جو، برنج قهوهای یا وحشی)
- حبوبات (لوبیا، نخود)
- آجیل و دانهها
سعی کنید در هر وعده غذایی و میانوعده، غذاهای کامل را بگنجانید.
مثلاً:
- میانوعده: هویج خردشده، سیب برشخورده یا ماست ساده یونانی
- ناهار: سوپ مغذی خانگی (نه کنسروی)
- شام: سینه مرغ یا فیله سالمون بهعنوان غذای اصلی
۴. غذاهای پرفیبر انتخاب کنید
در رژیم غذایی مناسب قلب، فیبر نقش مهمی در کاهش کلسترول خون و کاهش کلی خطر بیماریهای قلبی-عروقی دارد. فیبر خوراکی بخشی از گیاهان است که بدن نمیتواند آن را هضم کند. وقتی از دستگاه گوارش عبور میکند، نحوه هضم و جذب مواد مغذی را تغییر میدهد. «فیبر محلول به صفرا در روده متصل میشود و به دفع آن کمک میکند. چون صفرا از کلسترول ساخته شده است، رژیم غذایی پرفیبر میتواند کلسترول را کاهش دهد.»
فیبر محلول در این غذاها یافت میشود:
- جو دوسر
- حبوبات
- سبزیجات ریشهای
- سیب
- گلابی
- مرکبات
- دانه چیا
- تخم کتان
- پوسته اسفرزه (پسیلیوم)
«میزان فیبری که میخورید نهتنها بر سطح کلسترول و خطر سکته تأثیر دارد، بلکه مزایای دیگری هم دارد؛ ازجمله کنترل قند خون و مدیریت وزن.»
مزیت دیگر:
غذاهای پرفیبر باعث میشوند سریعتر احساس سیری کنید و کمتر وسوسه شوید بیش از حد غذا بخورید.
۵. یاد بگیرید برچسبها را بخوانید (و واقعاً این کار را انجام دهید!)
یکی از 10 توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی همین موضوع می باشد که خیلی از بیماران سکته مغزی از آن بی خبرند.بازاریابی میتواند گمراهکننده باشد حتی اگر روی بستهبندی یک محصول نوشته شده باشد «سالم» یا «کمنمک»، لزوماً اینطور نیست. «مقایسه برچسبها به شما کمک میکند بفهمید کدام غذاها سدیم بالا یا کم دارند.
عادت کنید جدول ارزش تغذیهای را مطالعه کنید؛ این جدول میزان سدیم و چربی اشباع را نشان میدهد.
برچسبها همچنین اطلاعات کلیدی مثل اندازه وعده مصرفی را مشخص میکنند. «ممکن است یک وعده مقدار کمی سدیم یا چربی اشباع داشته باشد، اما آن وعده خیلی کوچکتر از چیزی باشد که در واقع میخورید.»
۶. عادت آمادهسازی وعدههای غذایی را پیدا کنید
در دنیای ایدهآل، همیشه زمان دارید که همه وعدههای غذایی را تازه و سالم بپزید اما این همیشه ممکن نیست، هنوز هم میتوانید انتخابهای سالمتری داشته باشید بدون اینکه همه وقتتان را در آشپزخانه بگذرانید. «آمادهسازی غذا در زمانهای شلوغ کمک بزرگی است. میتوانید در آخر هفته یا روز تعطیل چند وعده اصلی آماده کنید و در یخچال یا فریزر بگذارید.» حداقل چهار غذای سریع و ساده را مشخص کنید و همیشه مواد لازم را در دسترس داشته باشید. «چند وعده آماده در فریزر یا یخچال داشته باشید، و حتی مواد اولیه منجمد را هم ذخیره کنید. سبزیجات، سینه مرغ، ماهی بستهبندی شده، برنج قهوهای یا جو دوسر آماده، همگی گزینههایی هستند که در ۵ تا ۱۰ دقیقه آماده میشوند. در همان مدتی که طول میکشد برای خرید یک همبرگر فستفودی بروید، میتوانید یک وعده غذای سالم را آماده کنید — اگر از قبل برنامهریزی داشته باشید.»
۷. در انتخاب میانوعدهها هوشمندانه عمل کنید
مورد هفتم از 10 توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی مصرف میان وعده های مفید می باشد. اگر میدانید عادت به خوردن میانوعده دارید (مثل بیشتر ما!)، بهتر است از قبل برنامه داشته باشید.«اسنکهای آماده مثل چیپس سیبزمینی، چوبشور، کراکر و حتی کیک برنجی یا اسنکهای سبزیجات، همگی بسیار فرآوریشده هستند و معمولاً حاوی آرد یا شکر تصفیهشده و سدیم زیاد هستند.» تلاش کنید این خوراکیها را کمتر مصرف کنید و بهجای آنها سراغ میانوعدههای طبیعی بروید:
- هویج یا کرفس
- برشهای سیب و کره بادامزمینی طبیعی
- پاپکورن خانگی با روغن زیتون
۸. از خانواده و دوستان کمک بگیرید
بیتعارف برای خانوادهتان توضیح دهید چرا باید تغذیه سالمتری داشته باشید. شاید حتی بتوانند در برنامهریزی و آمادهسازی غذاها کمک کننددو چه بسا دستورهای جدید و سالمی هم پیشنهاد بدهند.«داشتن نوعی حسابدهی و پشتیبانی، مثل سیستم رفیق همراه، بسیار مفید است. آنها میتوانند به شما کمک کنند در مسیر بمانید و اهدافتان را بازنگری کنید.»چه بسا تغییرات شما، الهامبخش تغذیه سالمتر در خانواده و دوستانتان شود.
۹. به جوانههای چشایی فرصت بدهید
اگر اوایل کار، از یکنواختی طعمها خسته شدید، به خودتان یادآوری کنید جوانههای چشایی شما هر چند هفته تجدید میشوند و به طعمهای جدید عادت میکنند.«رژیم کمنمک در ابتدا بیمزه بهنظر میرسد، اما هرچه بیشتر آن را دنبال کنید، جوانههای چشاییتان تنظیم میشوند. خیلی زود غذاهایی که قبلاً میخوردید، بسیار شور بهنظر خواهند رسید.»
۱۰. از یک کارشناس تغذیه کمک بگیرید
آخرین مورد از 10 توصیه برای تغییر رژیم غذایی پس از سکته مغزی همین موضوع می باشد و باید بیماران سکته مغزی زیرذ نظر متخصص تغذیه با رژیم غذایی بعد از سکته مغزی آشنا شوند.تعیین اینکه چطور هر روز سالم غذا بخورید، کار آسانی نیست و در شروع، نیازمند برنامهریزی دقیق، آمادهسازی زیاد و خودکنترلی بالا است. اما شدنی است قول میدهیم ، فرقی ندارد قبل از سکته چطور غذا میخوردید، میتوانید تغییراتی ایجاد کنید که سلامت و زندگیتان را متحول کند.
کارشناس تغذیه میتواند همه چیز را برایتان ساده کند. آنها عادات و ترجیحات غذایی شما را بررسی کرده و برنامهای اختصاصی و عملی طراحی میکنند، که باعث موفقیت و رضایت بیشتر شما میشود.«انتخاب غذاهای سالم گامی بزرگ در مسیر درست است. یک کارشناس تغذیه میتواند به شما کمک کند مواد غذایی مناسب را انتخاب کنید و نحوه برنامهریزی و آمادهسازی آنها را بیاموزید، تا در درازمدت سلامتتان را بهبود ببخشید.»